Son Dakika
19 Kasım 2019 Salı
”

Uyku ve korku…

Uyku iki fizyolojik durumdan oluşmaktadır; hızlı göz hareketlerinin olmadığı (NREM) uyku ve hızlı göz hareketleri (REM) uykusu.

07 Ocak 2014 Salı, 16:19
Uyku ve korku…

elifmirza_haberhurriyeti

UYKU düzenli, tekrarlayan ve kolayca geri dönebilen bir durumdur. 

Uyku iki fizyolojik durumdan oluşmaktadır; hızlı göz hareketlerinin olmadığı (NREM) uyku ve hızlı göz hareketleri (REM) uykusu. REM uykusu, uyanıklıktakine benzer, yüksek beyin ve fizyolojik etkinliğin görüldüğü bir uyku dönemidir. Normal bireylerde NREM uykusu uyanıklıkla karşılaştırıldığında sakin bir dönemdir.
Genç erişkinlerde uyku evreleri dağılımı şu şekildedir…
NREM (%75):Evre I : %5…Evre II : %45…Evre III : %12…Evre IV : %13
REM (%25)
Evre 3 ve 4 uyanıklığındaki düzensizlik ENÜREZİS, SOMNANBULİZM, EVRE 4 KÂBUSLARI veya GECE TERÖRÜ gibi problemlere yol açabilir.
Genelde tüm REM periyotları kısmi ya da tam penil ereksiyonla birliktedir. Bu bulgu empotans nedenlerini değerlendirmede çok önem taşır…
REM uykusunun en ayırt edici özelliği RÜYALARDIR. REM uykusundaki rüyalar tipik olarak SOYUT ve GERÇEK DIŞIDIR; gece boyunca REM periyotları her 90–100 dk. da bir oluşur. NREM’de de rüyalar oluşmaktadır, fakat tipik olarak NET ve AMACA YÖNELİKTİR.
Uyku regülâsyonunda SEROTONİN’in önemi büyüktür… Beyinde ASETİLKOLİN de, özellikle REM uykusu oluşturulmasında rol oynar.
Bulgular dopaminin uyarıcı etkisi olduğunu göstermektedir.
Bazı bireylerin kısa uyku süreleri vardır ve uygun işlevsellik için her gece altı saatin altında uyku ihtiyacı gösterirler. Uzun uyku süresi olanlar, uygun işlevsellik için her gece dokuz saatten fazla uykuya ihtiyaç duyarlar. Kısa uykucular genellikle etkin, hırslı, sosyal ve hallerinden memnundurlar. Uzun uykucular hafif depresif, anksiyeteli ve sosyal olarak çekingendirler.
24 saatlik dönemde erişkinler bir kez ve bazen de iki kez uyurlar. Bu ritim doğrudan mevcut değildir ve fakat yaşamın ilk iki yılında gelişir. Gece çalışan bireylerde çeşitli ritimlerdeki bozulma sorunlar yaratabilir. En iyi bilinen örneği, doğudan batıya uçuşlarda bireyin vücudun faz dışındaki bir dönemde uyumaya zorlaması ile belirli JET LAG’dır…
Bireylerde görülen başlıca 4 semptomla uygu bozukluğu olduğu anlaşılabilir. İnsomnia, hipersomnia, uyku-uyanıklık düzeni bozukluğu, parasomnia…
İnsomnia; uykuyu başlatmak veya sürdürmekte güçlük olması durumudur
Hipersomnia; aşırı uyku uyuma ve aşırı gündüz uykululuğu (somolans) ile kendini gösterir.
Uyku-Uyanıklılık Düzeni Bozukluğu; uykunun istenilen sirkadiyen periyotdan sapmasını içerir. Yaygın semptom, hastaların istediği zamanda uyuyamaması ve başka bir dönemde uyumasıdır.
Parasomnia; uyku sırasında aniden ortaya çıkan veya uyku uyanıklılık eşiğinde oluşan alışılmadık ve istenmeyen durumdur. Parasomnia genellikle 3 ve 4’te oluşur ve bu nedenle olayı hatırlamada güçlük bulunur.

PARASOMNİALAR
KÂBUS BOZUKLUĞU; Kâbus, bireyin korkuyla uyanmasına yol açan uzun, korkulu rüyadır. Diğer rüyalar gibi KÂBUSLAR her zaman REM uykusunda oluşur. Genellikle gecenin ilerleyen uzun REM dönemlerinde görülür. Kâbus bozukluğunda genellikle özgül bir tedavi gerekmemektedir.
UYKUDA KORKU BOZUKLUĞU; uykuda korku, gecenin ilk üçte birlik döneminde derin NREM sırasında (evre 3 ve 4 ) uyanmanın olmasıdır. Tipik olarak, hastalar korkulu bir ifade ile yatakta otururlar, yüksek sesle çığlık atarlar ve bazen de yoğun korku ile uyanırlar
UYURGEZERLİK BOZUKLUĞU; SOMNANBULİZM olarak da bilinen uyurgezerlik gecenin ilk üçte birlik döneminde, derin NREM (evre 3 ve 4 ) sırasında başlayan, bir dizi kompleks davranıştır ve her zaman olmasa da sıklıkla tam bilinçlilik veya ileride hatırlama olmadan ilerleyerek yatağı terk etme ve yürümeye gider. Hasta ayağa kalkar ve bazen yürüme, giyinme, banyoya gitme, konuşma, çığlık atma ve hatta araba kullanma gibi perseveratif motor hareketler yapar. Davranış bazen birkaç dakikalık konfüzyonun olduğu uyanma ile sonlanır; daha sık olarak da hasta uyurgezerlik olayı ile ilgili bir şey hatırlaması olmadan uykuya döner.

BUNLARI BİLİYOR MUYDUNUZ?
THE EXORCIST / ŞEYTAN William Friedkin’in yönettiği 1973 tarihli film 158 kalori yaktırıyor.
ALIEN / YARATIK Yönetmenliğini Ridley Scott’ın yaptığı 1979 yapımı bilim-kurgu filmi 152 kalori yaktırıyor.
SAW / TESTERE Psikolojik gerilim filmi Testere 133 kalori yaktırıyor.
JAWS / Peter Benchley’in çok satan romanından uyarlanan filmi Steven Spielberg yönettiği film 161 kalori yaktırıyor.
THE SHINING / CİNNET Stanley Kubrick’in Stephen King’in aynı adlı romanından uyarladığı film 184 kalori yaktırıyor.

Uyku ve Korku hakkında sorularınıza yanıt arıyorsanız emirza@haberhurriyeti.com adresinden bana ulaşabilirsiniz…

www.haberhurriyeti.com / Dr. ELİF MİRZA

Yorum yazın...

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Wordpress Haber Teması Tasarım ve Programlama: Seçkin Talanöz