Amerika'da tedarik krizi büyüyor!

Son ekonomik kriz, üretim ve nakliye kapasitesi dahil olmak üzere neredeyse her şeyin bolluğuyla ilgiliydi. Şimdi, temel zorluk, yüksek enflasyona ve diğer hayal kırıklıklarına neden olan KITLIKLAR ve ARZ KISITLAMALARI ile ilgilidir.

Sorun şu ki şu an bir arz şokuyla karşı karşıyayız.

2020 baharında…

Milyonlarca insan işini kaybederken ve gelirler düşerken, asıl sorun gerçekten de toplam talepte bir çöküş ve 2008-2009’ dakinden bile daha şiddetli bir potansiyel deflasyonist sarmalıydı.

2010’ların ekonomik ortamı ile 2021’in ekonomik ortamı arasında büyük farklar vardır.

Bu sefer, hemen hemen herşey farklıydı. FED insanların gelirlerini destekleyerek, gelir vergisi ve gelirlerinin akışını sürdürülebilmesine yardımcı oldu. Borsa, sermaye kazançlarını körükleyerek patladı. Emlak fiyatları arttı. İnsanlar fiziksel mallara daha fazla harcama yaparak SATIŞ VERGİSİ gelirlerini destekliyordu. Bunun da ötesinde, enflasyonist baskıların ve işgücü kıtlığının olduğu bir zaman diliminde bile ortam hiç olmadığı kadar nakit parayla dolup taştı.

Enflasyon dalgası ve para bolluğu…

Merkez Bankası yönetenlerini enflasyon kadar korkutan başka bir kelime daha yoktur. Fiyatlarda genel bir artış ya da paranın alım gücünde düşüş olarak tanımlanan enflasyon sadece Merkez Bankası yöneticilerine sorun yaratmakla kalmaz. Enflasyon, ekonomide rol alan herkesi etkiler. Kamu kuruluşları, işletmeler ve haneler enflasyonun etkilerine maruz kalırlar. Enflasyon, ya aşırı talep ya da üreticilerin birim maliyetlerindeki artıştan doğan fakat dolaşımda çok fazla para olmasıyla da devam eder. Başıboş bırakılırsa enflasyonun toplum içinde dehşet verici sonuçları olabilir.

Geçmişten izler…

1970’lerdeki Büyük Enflasyon diye bilinen dönemi hatırlayabilirsiniz. Vietnam Savaşı, OPEC, ayarlanabilir kur sisteminin ( dünya paralarının dolara sabitlendiği sistemin) çöküşü ve kötü yönetilen para politikası, yükselen fiyatlara ve belirsizlik durumuna yol açtı. Amerikan enflasyonu, politik kargaşaya yol açtı ve politika üretenleri fiyat seviyelerini idare etme yöntemlerinde kalıcı değişiklikler yapmaya itti.

Almanlar için enflasyon ürkütücüdür. Her ülkenin,kendi genlerine işlemiş rahatsızlıkları vardır.

1920’ lerde Alman Weimar Cumhuriyeti aşırı enflasyon mağduru oldu. Hükümet, vergi koyarak veya borçlanarak gelirini arttırmak yerine alımlarını yapabilmek amacıyla para basmaya başladı. Sonuç, aşırı enflasyondu. Bazı tarihçiler, enflasyon döneminin ve sonucunda Weimar hükümetine olan güven kaybının Hitler’in iktidara yükselişine zemin hazırladığını düşünmektedirler.

Yüksek enflasyonun bireyler ve aileler, özellikle de gıda ve ulaşım gibi temel ihtiyaçlar için daha yüksek fiyatları absorbe etme imkanları kısıtlı olanlar için yarattığı zorlukları anlıyoruz.

Görünen o ki…

Pandemi , küresel tedarik zincirinin neredeyse her yönünü bozdu ve her türlü ürünü bulmayı zorlaştırdı. Buna karşılık, enflasyon inatla yüksek kaldığı için kıtlık birçok şeyin fiyatlarının yükselmesine neden oldu. Üretilen hemen hemen her şey kıttır. Buna tuvalet kağıdından yeni arabalara kadar herşey dahildir. Kesintiler, ASYA ve Avrupa'daki fabrikaların kapanmaya zorlandığı ve nakliye şirketlerinin programlarını kestiği pandeminin başlangıcına kadar uzanıyor.

Malzeme ve ürün sıkıntısı…

İlk olarak, ev eşyalarına talep arttı. Amerikalıların bir zamanlar deneyimleri için harcadıkları para, evleri için eşyalara yönlendirildi. Artış, malları onlara ihtiyaç duyan fabrikalara taşıma sistemini tıkadı ve nakliye konteynırlarının kıtlığı nedeniyle bitmiş ürünler yığıldı. Boşaltacak işçi ve yeterli depo olmayınca ürünleri müşteriye ulaştırma kanalları da tıkandı.

Şimdi limanlar yetişmek için mücadele ediyor. Konteynerlerin geldiği yerlerde; Kuzey Amerika ve Avrupa’ da yoğun gemi akını limanlarını eziyor.

Depolar dolu, konteynerler birikiyor. Küresel deniz taşımacılığındaki kaos, büyük trafik sıkışıklığının bir sonucu olarak devam edecek gibi görünüyor.

Serra Aytaç / [email protected]

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Serra Aytaç - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi

Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?