Türkiye Stagflasyonu teğet geçer mi?

Yüksek enflasyon, azalmış reel GSYİH (gayri safi yurt içi hasılat) ve artmış işsizlik kombinasyonunu, başka bir isimle STAGFLASYON terimiyle tanıyabilirsiniz.

Maziye göz atacak olursak…

1970’lerde OPEC ‘in petrol üretimini durdurması enerji fiyatlarının çok yükselmesine, enflasyon rakamlarının iki basamaklı hale gelmesine ve işsizliğin artmasına yol açtı. Türkiye’nin de içinde bulunduğu birçok ülkede yaşanan petrol şoku etkisiyle ülkemiz dahil birçok ülke de stagflasyon ile tanıştı.

Amerika cephesinde…

1970’lerde maliyet itişli enflasyonu doğal gidişatına bırakmak yerine FED(Amerikan Merkez Bankası), üzerine para dökmüş, enflasyon da iyice artmıştı.

Tam olarak şöyle oldu

Üreticiler , daha yüksek işletme maliyetleriyle karşı karşıya kaldıkları için çıktıyı azalttılar. Ürünlerine olan talebe oranla arz düştü bu da maliyet itişli enflasyona yol açtı.

Maliyet itişli enflasyonun iyi bir tarafı vardı ki o da kendini sınırlaması oldu.

Nedeni…

Maliyet itişli enflasyon, GSYİH’ daki düşüşlerle bağlantılıydı. Azalmış GSYİH ve sonucundaki yüksek işsizlik, üretici fiyatlarının aşağı inmesine yardımcı oldu.

Bu sebeptendir ki…

Maliyet itişli enflasyonla savaşmanın püf noktası, talep itişli olmadığını kavramaktır. Her biri için politik reçete farklıdır, yanlış reçeteyi uygulamak, problemi çözeceğine daha fazlasını yaratır.

Maliyet itişli enflasyon, girdilerin fiyatları arttığında meydana gelir. İşletmeler çalışmak için hammaddeler, işgücü, enerji ve sermaye satın almak zorundalardır. Bunların fiyatı artarsa üreticilerin yeni çıktı üreticilerin yeni çıktı üretme kabiliyetleri azalır. Çünkü üretimin birim maliyeti artmıştır. Üretim maliyetlerindeki bu artışlar göreceli olarak büyük ve yaygın ise bunun etkisi aynı anda, enflasyonu yükseltir. Reel GSYİH ‘yı düşürür ve işsizlik oranını artırır.

Bir problem sıradaki probleme yol açıyor demektir…

Politika üretenleri harekete geçiren şey genellikle işsizlik sorunudur. Artan işsizliğe harcama artışıyla karşılık vermeye kalkarlarsa enflasyon sorununu daha da büyütürler. Politika, birim maliyetler yükseldiği zaman mal ve hizmet talebinde artış yaratarak karşılık verirse sonuçta ÜCRET FİYAT SARMALI oluşur.

Kıyaslarsak…

Yağ yangınının çözümü orman yangınından farklıdır. Yağ yangınları, oksijen kaynağını ortadan kaldırmakla söndürülebilirken orman yangını suyla söndürülebilir. Yağ yangınını suyla söndürmeye çalışmak durumu kötüleştirmekten başka bir sonuç vermez.

Serra Aytac / [email protected]

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Serra Aytaç - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi

Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?