Ya öyleyse?..

Düşünce: Uzay ve zamanın ötesinde, öznenin dışında, kendiliğinden var olan, duyularla değil, yalnızca ruhen algılanabilen asıl gerçeklik, mütalaa, fikir, niyet, tasarı, ide, idea... Dış dünyanın insan zihnine yansıması...

Düşünme: Duyum ve izlenimlerden, tasarımlardan ayrı olarak aklın bağımsız ve kendine özgü durumu... Karşılaştırmalar yapma, ayırma, birleştirme, bağlantıları ve biçimleri kavrama yetisi...

TDK Sözlük 'düşünce' ve 'düşünme'yi böyle tanımlıyor.

Tamamen insan odaklı, 'insandan çıkan ve insana varan!' tanımlar...

Pekiii... Ya hayvanlar mesela? (Bitkiler mevzusuna hiç girmiyorum!) Evinizdeki kedi, bahçenizdeki köpek, ağaçtaki karga, kovandaki arı, denizdeki yunus, ormandaki şempanze, aslan...

Onlar da düşünmüyorlar mı?.. 'Dış dünya' onların zihinlerinde hiç mi canlanmıyor?.. Diyelim, yiyecek bulmak için kendilerince farklı farklı fikirleri, niyetleri, tasarıları yok mu hiç?.. Hiç mi karşılaştırma yapmıyorlar?.. Biçimleri ve bağlantıları hiç kavrayamıyorlar mı?..

Ya o 'ruhsuz' makineler?..

Bilgisayarlar?..

Ve o 'yapay zeka' denilen 'şey'?..

Evet, onları biz tasarlıyoruz, üretiyoruz, işletiyoruz, kullanıyoruz...

Ama nereye kadar?..

Henüz pek farkına varamadık ama, onlara hiç öğretmediğimiz konularda 'karar verme' ve 'uygulama' yetisine sahipler artık. Satranç gibi bir oyunda en büyük ustayı yeneli uzun seneler oldu. Tıp, hukuk gibi çok özel, bilgi, birikim, yetenek ve 'zeka' gerektiren alanlarda insanlardan çok daha başarılılar, deneylerle sabit. Hatta dahası, yaptıkları resimleri ve besteledikleri şarkıları insanlarınkinden ayırmak, neredeyse tamamen imkansız...

İşte size geçenlerde okuduğum basit (!) bir örnek:

'Sürücüsüz araba' teknolojisi öyle bir noktaya geldi ki, artık o arabalar 'kendi mülkiyetlerinin sahibi' olacaklar. Bir nevi 'tek kişilik (!) şirket yani. (Ne kadar 'insansı' bir özellik, değil mi?)

Siz -şimdilik!- telefonunuz aracılığıyla, gideceğiniz yeri belirtip, bir taksi çağırıyorsunuz diyelim. Çağrıyı alan yakındaki tüm araçlar konumlarını, gideceğiniz yere tahmini varış süresini ve fiyatlarını bildiren mesajlar gönderiyor size. Süreyi, fiyatı ve o araçla ilgili önceki kullanıcıların yorumlarını değerlendirip, içlerinden birini seçiyorsunuz. (Hemen aklınıza 'Uber' geldi, değil mi? Haklısınız. Ama bu araç sürücüsüz, şoförün yaptığı tüm işleri, verdiği tüm kararları 'yapay zeka' üstlenmiş!)

Sonuçta, araçlardan biri daha az iş yapıp, daha az kazanırken, diğeri sürekli çalışıp, daha çok kazanıyor. (Ya da, bir diğeri gece gündüz çalışıp zarar ediyor!) Tümüyle kendi seçimlerine kalmış bir durum. Yapmaları gereken; gidecekleri yoldaki trafik yoğunluğu, harcayacakları zaman ve yakıt miktarı, hangi alternatif yolun daha kârlı olacağı vs gibi verilerden hareketle, bakım, onarım, vergi, amortisman gibi masrafları da ekledikten sonra, üstüne de -makul!- bir kâr koyup, fiyat vermeleri...

Yani bir 'ticari kişilik' sahibi oluyorlar. İnsanların kullandığı ve yönettiği taksilerden hiçbir farkı yok!..

Ancak, buradaki ince nokta; her araç zaman içinde yaşadıkları deneyimler sonucu, kendince bir 'taktik' geliştirebiliyor:

Diğerinin daha ucuz fiyat verdiği bir yolcuya, çeşitli nedenlerle daha yüksek bir fiyat veriyor örneğin... (Ya da tam tersi!) Hangi gün ve saatte hangi noktalarda olmak daha avantajlı, düşünüp (!) buluyor... Müşterisine (!) günün bir haber özetini derleyip sunuyor, neşeli skeçler izletiyor yolculuk boyunca... Veyahut, kimbilir, belki de yolcunun telefonuyla, bilgisayarıyla iletişime geçerek, onun hangi konulara meraklı olduğunu öğrenip, yolculuk esnasında o konularla ilgili ilginç videolar gösteriyor, hatta geceki maçın penaltı pozisyonunu tartışıyor... (Offf, bu biraz fazla oldu galiba!)

Doğrusu , düşününce... oldukça iyi, makul, verimli, kârlı ve 'müşteri memnuniyeti yüksek' bir fikir gibi görünüyor. (Taksici esnafı hariç tabii!)

Ne dersiniz, öyle mi?..

Ya öyleyse?..

Murat Hiçyılmaz / [email protected]

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Murat Hiçyılmaz - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi

Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?