Etkin Pişmanlık"tan faydalanmak sanığın lehine midir?

Etkin pişmanlık, kişinin işlediği suçtan dolayı özgür iradesiyle sonradan pişman olması, suç teşkil eden fiilin meydana getirdiği olumsuzlukları gidermesi ve ceza adaletine olumlu davranışlarıyla katkı sunması halinde atıfet hükümlerinin uygulanmasını sağlayan bir ceza hukuku kurumudur.

Esasen etkin pişmanlık, bazı suçlar açısından kişinin cezasında indirim yapılmasını veya cezalandırılmamasını sağlayan bir hükümdür.

TCK’ ya göre yalnızca belirli suçların işlenmesi halinde etkin pişmanlıktan yararlanılabilir. Bu suçların başlıcaları; hırsızlık, güveni kötüye kullanma, yağma, karşılıksız yararlanma, mala zarar verme, hileli iflas, taksirli iflas, dolandırıcılık, banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması, kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma, uyuşturucu ya da uyarıcı madde imal ve ticaretine iştirakte bulunma, zimmet ve son zamanlarda etkin pişmanlık kurumunun sıklıkla uygulandığı silahlı terör örgütüne üye olma suçudur.

Bu suçların işlenmesi halinde, suçun tamamlanmasından sonra etkin pişmanlık ve ceza indirimi mümkün olabilmektedir.

Ceza mahkemelerinde, yukarıda sayılı olan bu suçlardan yargılanan sanıklara etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanmak isteyip istemediği sorulmaktadır.

Bu bakımdan etkin pişmanlık kurumunun, hukuken ne anlama geldiği, sanığın etkin pişmanlıktan faydalanmasının/faydalanmamasının ne gibi sonuçları olacağı, bu hükmün sanığın lehine mi yoksa aleyhine mi olacağı konusunda değerlendirme yapmak isteriz.

Şöyle ki;

Yukarıdaki tanımdan da anlaşılacağı üzere, bir suçu işleyip suçu tamamlayan ancak sonrasında pişman olan kişinin, gerçekleştirmiş olduğu bu fiil nedeniyle meydana gelen zararı gidermesi ve adalete olumlu katkı sağlaması durumunda, ‘etkinlik pişmanlık hükümlerine’ göre cezasında indirime gidilebileceği gibi; meydana gelen zararın büyüklüğü, adalete olan katkısı gibi kriterlere göre kişiye hiç ceza da verilmeyebilir.

Dolayısıyla bu tanıma göre etkin pişmanlık kurumundan faydalanmanın kesinlikle sanıkların lehine olduğunu söyleyebiliriz.

Etkin Pişmanlık, Suçu Kabul Etmek midir?

Sanıkların esasen lehlerine olan bu kurumdan faydalanmak istememelerinin en önemli nedeni, akıllara takılan “Etkin Pişmanlık, Suçu Kabul Etmek midir?” sorusudur.

Etkin pişmanlık açısından, ‘suçu kabul etmek’ tabirinin yerinde bir kullanım olmadığını belirtmek isteriz. Fakat, her ne kadar etkin pişmanlık, salt olarak suçu kabul anlamına gelmese de, etkin pişmanlıktan faydalanan sanıklar, takdir edileceği üzere belirli eylemleri gerçekleştirdiğini kabul etmek durumundadır.

Ama burada yargı makamlarınca önem verilen konu, sanığın adliye teşkilatına suça ilişkin önemli bilgiler vermesi veya o bilgilere ulaşılabilmesi için gerekli bilgileri vermesidir.

Bu sebeple, etkin pişmanlık kurumunun alelade bir itiraf olmadığını, sanığın bazı eylemleri kabul ettiği anlamına gelse de bunun sanığın yararına olacak bir kabul olduğunu, bu yüzden de sanığın lehine olduğunu ifade etmek isteriz.

Etkin Pişmanlıktan Faydalanma Yöntemleri Nelerdir?

Sanıklar, TCK hükümlerine göre, etkin pişmanlık kurumundan iki yöntemle yararlanabilmektedir.

Bu yöntemlerden ilki, sanığın suç ortaklarını, suça azmettirenleri ve suça dair tüm bildiklerini savcılıklara veya mahkemelere bildirerek suçun ortaya çıkmasına yardımcı olması; ikincisi de, sanığın işlemiş olduğu suç nedeniyle meydana gelen zararı gidermesi şeklindedir.

FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütü'ne Üye Olma Suçundan Yargılananlar Açısından Etkin Pişmanlık

15 Temmuz 2016 hain darbe girişiminden bu yana, birçok kişinin FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma suçundan, şüpheli veya bilgi sahibi olarak ifadesi alınmıştır.

Bu suçlamayla karşı karşıya kalan sanıklara mahkemelerce, örgütün içinde kimi tanıdığı, gittiği sohbetlerde kimi gördüğü, örgütün işleyişi hakkında ne bildiği, kimlerle irtibat kurduğu, iletişimi hangi yollarla sağladığı soruları sorularak FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüne ilişkin en fazla bilgiye ulaşılmaya çalışılmaktadır.

Bu sorulara cevap vererek örgütün işleyişine ilişkin bilgi veren ve daha fazla örgüt üyesine ulaşılmasına yardımcı olan sanık hakkında işbirliğinden dolayı, TCK 221/4 son maddesi uyarınca, cezasında yarı oranında indirim yapılmaktadır.

Yapılan bu ceza indiriminde sanıkların, etkin pişmanlıktan yararlanıp adalete yardımcı olmaları göz önünde bulundurulmaktadır.

Özetle etkin pişmanlık, sanık veya müdafii ile savcılık/mahkeme arasında, sanık tarafından suçun ortaya çıkarılması için bildiği tüm bilgilerin savcılığa/mahkemeye verilmesi, savcılık/mahkemenin de sanığın verdiği bilgiler karşılığında sanığın cezasını indirmesi ya da sanığa hiç ceza vermemesi şeklinde yapılan bir anlaşmadır.

Görüldüğü üzere sanığın oldukça lehine olan bu kurum ile asıl amaçlanan maddi gerçeğe ve adalete ulaşmaktır. Bu sebeple suçun asıl failine, azmettirenine ve maddi gerçeğe ulaşabilmek için, pişmanlıktan yararlanmak isteyip, örgütün mensupları, yapısı ve faaliyetleri hakkında faydalı bilgiler veren sanıkların, suça konu olabilecek fiillerinden ceza sorumluluğuna gidilmeyebilir veya daha az ceza verilebilir.

Ceza yargılamalarında, sanıkların cezasında yarı oranına kadar indirim uygulanabilmesini sağlayan etkin pişmanlık kurumunun, bu önemine binaen, bilinçli şekilde kullanılması gerektiğini düşünmekteyiz.

Bu sebeple kişilerin hak kaybına uğramaması adına, bu süreci uzman bir hukuk bürosuyla yürütmelerini tavsiye etmekteyiz.

Av. Çiler Nazife KOŞAR / [email protected]

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Çiler Nazife KOŞAR - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi

Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?