Küreselleşen vergi kaçırma mekanizmaları

Ekonomi kasvetli bir bilim olabilir ve onun hakkında yazan bizler, dünyada neyin bozulduğunu görmeye sevk ediliriz.

Küreselleşen iş dünyasının çarklarını yağlamak söz konusu ise vergi kaçırma mekanizmalarının en başında karlarını daha yüksek oranlı vergi uygulamalarından çekmek için uygulanan yöntemlerin başında transfer fiyatlandırması gelir.

Ticari kuruluşların karıştığı vergi kaçırma olaylarının büyük bölümü fiyatlarla oynama yoluyla gerçekleştirilir. Transfer fiyatlandırması, teknik olarak yasal ve dünya ticaretinin büyük bölümü tarafından aynı şirketin yan kuruluşları arasındaki alışverişler yoluyla gerçekleştiğine göre kaçınılmazdır. Ancak uygulamada transfer fiyatlandırmasına yönelik uluslararası denetim ve izleme geniş ölçekte etkisiz kalır. Çünkü çok uluslu bir şirketin kendi birimleri arasında dolaşıma soktuğu malların bir pazar fiyatı yoktur. Şirket böylece vergi sığınaklarındaki yan kuruluşlarının ithalatını yüksek, ihracatını düşük fiyatlandırmada kullanır. Böylece vergi giderlerinde kitlesel indirimler sağlamış olur.

Transfer fiyatlandırması, yetkililer tarafından yakalanma riski minimum yöntem olarak kabul edilir. Amerikalı araştırmacılar olağanüstü sayıda hatalı fiyatlandırılmış ticari alışveriş örneği ortaya çıkarmıştır.

Kimi ekonomistlere göre vergiden kaçınmanın bu tür agresif yolları uygun bulunur. Bunların argümanına göre, şirket yöneticilerinin görevi maliyetleri minimumda tutmaktır ki, vergi de bir maliyet kalemidir.

Bu şekilde davranarak yüksek vergi yani yüksek harcama eğilimleri hükümetleri dizginler, onları piyasa ekonomisinin rijitliklerine uyum sağlamaya zorlar.

Vergiler, terim itibari anlamı açısından iş maliyeti değildir, temettü ödemeleri gibi kardan yapılan ve daha doğru dönemlendirilmiş dağıtımdır ki, kar-zarar bilançosunda gösteriş şekli de öyledir.

Aynı derecede önemli bir başka husus da, çok uluslu ticari kuruluşların ticaretlerini ve yatırımlarını yan kuruluşlar aracılığı ile kağıt üzerinde o denli kolay yapılandırması ise kendilerine, rakipleri karşısında önemli bir vergi avantajı sağlamaktadır. Bu da eşit olmayan oyun kuralları oluşmasına yol açar. Bu tek yanlı avantaj olgusu, hükümetler üzerinde yatırımı cazip etmek için vergi ayrıcalıkları sağlanması yönündeki baskıyla daha da kötü hal alır ki, yanıltıcı şekilde vergi rekabeti olarak yansıtılan bu şey aslında genel olarak çok uluslu şirketlerin yerel rakipleri üzerinde avantaj sağladığı bir süreçtir. Vergi ödemekten kaçınmak ya da yabancı yatırımı teşvik etmek için vergi ayrıcalıkları sağlamak önceki yıllarda ticaretin ve para akışının şekillenmesinde asal rol oynadığı gerçeğine karşın bu meselelerin hiçbirisi uluslarası ticari görüşmelerde ele alınmaz. Piyasaya hile karıştırmaya ve tahrif etmeye yönelik bu çabalar yüzünden vergi kaçağı merkezleri aslında küresel verimliliği düşürür ve ekonomik büyümenin yavaşlamasına neden olur.

Serra Aytaç / [email protected]

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Serra Aytaç - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi

Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?