Kiralık Konutlarda Fahiş Kira Düzenlemesi

Kiralık ev, başkasına ait bir konutun belirli bir bedel karşılığında belirli bir süreliğine kullanım hakkına sahip olunmasıdır. Yani kişiler, mülkiyeti başkasına ait olan konutu belirli bir bedel ödeyerek kullanabilmektedir.

Kiralama bedeli olarak adlandırılan bu bedeli ise, mülk sahibi olan kiraya veren belirlemektedir. Kiraya veren sözleşme özgürlüğü gereğince kira bedelini istediği miktarda belirlemekte serbesttir. Kanunlarımızda, kira bedelinin belirlenmesine ilişkin herhangi bir sınırlama getirilmemiştir.

İşin uzmanlarınca uygulamada, bir dairenin ortalama kira bedelinin, daire bedelinin 1/180 ‘i veya 1/200 ‘i olarak hesaplanması gerektiği söylenmektedir. Örneğin değeri 300 bin TL olan bir daire için aylık kira bedelinin, ortalama 1.500 TL ile 1660 TL arasında olması gerektiği belirtilmektedir.

Ancak günümüzde kira bedellerinin, çevre konutlardaki emsal kira bedellerine, kiralanan konutun iç, dış ve cephe özelliklerine ve son olarak da paranın alım gücüne göre belirlendiğini görmekteyiz. Zira 2022/Mayıs ayı açlık sınırının 6.017,00 TL olarak açıklandığı ülkemizde, paranın alım gücüne göre, ortalama bir kiralık dairenin kira bedeli 3.000 - 4.000 TL ‘den başlamaktadır.

Her ne kadar açıklanan enflasyon verilerine göre bu kira bedelleri makul görünmekte ise de, asgari ücretin 4.250,00 TL olduğu ve çalışanların % 60 ‘ının asgari ücretle çalıştığı ülkemizde, bu kira bedelleri fahiş kalmıştır.

Bu nedenle sözleşme serbestisi gereğince her ne kadar kiraya verenler kira bedellerini serbestçe belirleyebilmekte ise de, fahiş kira bedelleri sebebiyle devlet tarafından kiraya verenlere bir takım düzenlemeler öngörülmektedir.

Kira Düzenlemeleri Neleri İçermektedir?

 Öncelikle fahiş kiraların bildirilmesi için bir ‘şikayet hattı’ kurulacağı konuşulmaktadır.

Bunun için bir telefon hattı oluşturularak, kiracılardan normalin üstünde kira bedeli talep eden ev sahipleri, kiracıları tarafından şikayet edilebilecektir.

Bununla birlikte kiracılar, oluşturulacak bu şikayet hattında, uzmanlardan da bilgi alabilecektir.

Kiracı, telefondaki bu uzmandan, mülk sahibinin evine en fazla ne kadar kira zammı yapabileceğini, mülk sahibinin bu zamdan fazla bir zam talep etmesi halinde evden çıkmak zorunda olup olmadığını ve mülk sahibinin talep ettiği fahiş kira bedeline karşı ne yapabileceğini öğrenebilecektir.

 Kira artışlarının yasal sınırlar içinde kalıp kalmadığının takip edileceği konuşulmaktadır.

Yukarıda ifade etmiş olduğumuz şikayet hattına yapılan şikayetler ve devletçe yapılacak olan incelemeler sonucunda, kiracısını mağdur ettiği tespit edilen ev sahiplerinin takip altına alınacağı ve ev sahibinin varsa kiralık diğer gayrimenkullerinde de kanun dışı taleplerde bulunup bulunmadığı araştırılacaktır.

 Ev sahiplerinin beyanname verip vermediğinin inceleneceği söylenmektedir.

Ev sahipleri kiracısından aldığı beyanname sınırını geçen kira bedelini vergi dairesine bildirerek elde etmiş olduğu bu kira gelirinin vergisini ödemektedir.

Yapılacak olan yeni düzenlemede, devlet tarafından ev sahiplerinin bu şekilde beyanname verip vermediği denetlenecek olup, beyanname vermediği tespit edilen ev sahiplerinden tahakkuk etmesi gereken vergiler ‘geriye dönük olarak’ tahsil edilecektir.

 TOKİ, belediye ve şirketlere kiralık sosyal konutlar ürettirilerek, kira bedellerinin düşürülmesi amaçlanmaktadır.

Bu uygulama genellikle Avrupa ülkelerinde uygulanmaktadır. Buna göre şirketler, belli bir süre kiraya verilmek şartıyla ev veya işyeri üretmektedir.

Ülkemizde ise şirketlerin yanı sıra TOKİ ve belediyeler de kiraya vermek koşuluyla konut üretebilecek, böylelikle konut sayısı artırılarak kira bedelleri düşürülecektir.

Kiralama amacıyla yapılacak olan bu konutlara vergi istisnaları tanınarak, konutlar, piyasa değerlerinin altında bir değerle imal edilmiş olacak ve bu şekilde piyasaya göre daha düşük bedellerle kiraya verilebilecektir.

 Büyükşehirlerdeki kira artışlarına sınır getirileceği söylenmektedir.

Hollanda modeli olarak adlandırılan bu modelde, kiralık evin bulunduğu yer, evin metrekaresi, oda sayısı gibi kriterler göz önüne alınarak bir tavan fiyat belirlenmektedir. Böylelikle mülk sahipleri, bölge bölge belirlenen serbest piyasadaki kiralık konut fiyatlarının üzerinde bir değerle, evlerini kiraya verememektedir.

Bu şekilde özellikle İstanbul ili başta olmak üzere, belli bölgelerde kira artışlarına sınır getirilecek ve idarenin belirleyeceği bir kira artış oran olacak ve bu oranın üzerine çıkılmayacaktır.

Kiraya verenin, her bölge için ayrı olarak belirlenen tavan fiyattan ve kira artış oranından daha fazla bir değerle konutunu kiraya verip vermediği ilgili mercilerce denetlenecek, tavan fiyat üzerinde bir değerle ya da yapılması gereken kira artış oranından daha fazla bir zam oranıyla konutunu kiraya verdiği tespit edilirse çeşitli yaptırımlar uygulanacaktır.

Kiralamalara ilişkin, devlet eliyle getirilecek olan bu düzenlemelerin ve yapılacak yeniliklerin kira bedellerini düşürüp düşüremeyeceği, Avrupa ve Hollanda modellerinin ülkemizde başarılı olup olamayacağı, önümüzdeki günlerde düzenlemelerin onaylanarak resmileşmesi neticesinde belli olacaktır.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Çiler Nazife KOŞAR - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi

Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?