Afganistan: Taliban'ın liderleri kim?

Önceki lider Mansur’un Pakistan’da bir Amerikan hava saldırısında öldürülmesinden sonra Taliban’ı Ayetullah Ahunzade yönetiyor. 

Ceyhun Ergüven / Ajans Bizim
Türkiye / ANKARA

Afganistan’ı 1996 ile 2001 yılları arasında yöneten Taliban, ABD ve NATO askerlerinin çekilmesinden sonra yıldırım bir harekâtla ülkenin önemli bir bölümünde denetimi ele aldı ve bugün de başkent Kabil’in dış mahallerine hiçbir direnme görmeden girdi.

Taliban, böylece ülkede tekrar iktidarı almaya hazır geldi.

ABD tarafından devrildikten sonra tekrar iktidarı ele geçiren Taliban hareketinin liderleri şöyle:

Ayetullah Ahunzade 
Molla Haybatullah Ahunzade, Mayıs 2016’da, önceki lider Mansur’un Pakistan’da bir Amerikan hava saldırısında öldürülmesinden sonra Taliban’ın başına getirildi.

Ahunzade’nin atamasından önce hakkında pek az şey biliniyordu ve savaştan daha ziyade dinî ve hukukî konularla ilgileniyordu.

Taliban’ın hukukî işlerini yöneten Ahunzade, hareket içinde büyük bir etkiye sahip olsa da gözlemciler, onun rolünün operasyonel olmaktan ziyade sembolik olduğunu düşünüyor.

Ancak Afganistan’ın güneyinde Peştunların merkezi ve Taliban’ın beşiği olan Kandahar’dan bir ilahiyatçının oğlu olan Ahunzade’ye El Kaide’nin lideri Eymen ez-Zevahiri hemen bağlılığını bildirdi.

Mısırlı ez-Zevahiri, Ahunzade’yi “inananların emiri” olarak nitelendirdi. Bu unvan, cihatçıların dünyasında itaat anlamına geliyor.

Ahunzade, Mansur'un ölümünün ardından şiddetli bir güç mücadelesi ve hareketin kurucusu Molla Ömer'in ölümünü yıllarca gizlediklerinin ortaya çıkmasıyla parçalanan Taliban'ı birleştirme gibi hassas bir misyonla karşı karşıya kaldı.

Ahunzade, grubu bir arada tutmayı başardı ve sessiz kalmaya devam ederek, kendisini dini bayramlarda yıllık mesajlar yayınlamakla sınırladı.

Molla Abdülgani Birader
Urazgan’da doğan ve Kandahar’da büyüyen Molla Abdülgani Birader, 2013 yılından ölen ancak ölümü iki yıl saklanan Molla Ömer’le birlikte Taliban’ı kurdu. Birçok Afgan’ın olduğu gibi Molla Birader’in de hayatı 1979’daki Sovyet işgaliyle değişti. Sovyet işgaline direnen mücahitlere katılan Molla Birader, Molla Ömer’le mücadeleye katıldı.

Molla Birader’in 2001 yılında Amerikan müdahalesinden ve Taliban rejiminin düşmesinden sonra Kabil yönetimini tanıyacakları bir anlaşmaya hazır küçük bir isyancı grubunun parçası olduğu bildirildi. Ancak bu girişim sonuçsuz kaldı. 

Molla Birader, Pakistan’ın Karaçi kentinde 2010’da yakalandığında Taliban’ın askeri yönetimini şefiydi ve Washington’un baskısıyla 2018’de serbest bırakıldı.

Taliban’ın çeşitli kesimlerince dinlenen saygı gösterilen biri olan Molla Birader, Taliban’ın Katar’da bulunan Siyasi Büro Başkanlığına atandı ve Katar’dan Afganistan’dan yabancı kuvvetlerin çekilmesi için Amerikalılarla müzakereleri yürüttü. 

Molla Birader, aynı zamanda Afganistan hükümetiyle de barış görüşmelerini yürüttü, ancak sonuç alınamadı.

Sirajuddin Hakani
Sovyetlere karşı yürütülen cihatın ünlü komutanlarından Celalettin Hakkani’nin oğlu Sirajuddin Hakkani, hem Taliban’ın iki numaralı lideri olarak görülüyor hem de Hakkani grubunun liderliğini yapıyor. Babası tarafından kurulan Hakkani grubu, Washington tarafından terörist olarak görülüyor ve Afganistan’da ABD ve NATO’ya karşı son 20 yılda savaşan en tehlikeli gruplardan biri olarak kabul ediliyor.

Grup, son yıllarda Afganistan’da yapılan en kanlı saldırıların faili olarak kabul ediliyor ve canlı bomba kullanmasıyla tanınıyor.

Sirajuddin Hakkani, ayrıca, bazı üst düzeyli Afgan yetkilileri öldürmek ya da bazı Batılı kişileri rehine almakla suçlanıyor. Hakkani’nin, Bowe Bergdahl adlı bir Amerikan askerinin 2014 yılında, Guantanamo cezaevinde tutulan beş Afgan’ın salıverilmesi karşılığında serbest bırakılmasını sağladığı sanılıyor. 

Bağımsızlığı, savaş sanatına yatkınlığı ve alengirli işleriyle tanınan Hakkanilerin Afganistan’ın doğusundaki dağlık bölgede Taliban’ın askeri operasyonlarını yürüttüğü ve Taliban’ın karar mekanizmasında önemli bir etkiye sahip olduğu düşünülüyor.

Yakup
Molla Ömer’in oğlu olan Yakup, Taliban’ın Afganistan kuvvetlerine karşı savaşta stratejik yönelimlerini belirleyen güçlü askerî komisyonunun başkanlığını yürütüyor.

Sülalesi ve Taliban'ın lideri olarak tapılan babasıyla olan bağlantısı, Yakup’u geniş ve değişken bir harekette birleştirici bir figür haline getiriyor.

Bununla birlikte, hareket içindeki tam olarak oynadığı rol üzerine spekülasyonlar devam ediyor. Bazı gözlemciler, 2020 yılında askerî komisyon başkanlığına atanmasını sembolik olarak görüyor.

15 Ağu 2021 - 19:40 - 3. Sayfa


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.



İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi


Anket 2019’un en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?