Oya Baydar: "Hayalim: eşitlikçi, barışçı, özgür bir dünya."

Konuğumuz Romancı, Sosyolog, Gazeteci Oya Baydar. Onlarca eser verip yüzlerce makale yayınlayan Akademisyenliği ve Sosyalist Siyasetciliği nedeniyle bedeller ödeyen kitapları 30'dan fazla dile çevrilen Oya Baydar, "şu sıralar hepsinden iyisi olsun dediğim bir çalışmanın içindeyim" diyor.

Haber albümü için resme tıklayın

Konuğumuz Romancı Oya Baydar. "Hayalim: eşitlikçi, barışçı, özgür bir dünya" diyen Baydar,  Türkiye’de “İşçi Sınıfının Doğusu” konulu doktora teziyle gündem olan sosyolog Gazeteci. Baydar, Üniversite Profesörler Kurulu tarafından iki kez tezi reddedilen ve öğrencilerin bu olayı protesto etmek için ilk üniversite işgal eylemi yaptığı kişi. Türkiye’nin sosyalist düşünce ve örgütlenmeyle tanıştığı 1960’larda, romancılığı bırakan ve siyasetin içinde aktif olarak yer alan ve bu nedenle bedeller ödeyen Oya Baydar, akademisyen, yazar, gazeteci.

Lale Bollukcu: Öncelikle sizinle söyleşi yapma fırsatı verdiğiniz için teşekkürler. 

Kitaplarınızı yazmaya başlarken kurguyu önceden mi belirlersiniz, yoksa olay örgüsü yazdıkça mı gelişir? 

Oya Baydar:  Önce ne anlatmak, okurla neyi paylaşmak istediğimi belirlerim. Daha doğrusu o konu beni belirler. Anlatmak, yazmak için beni zorlayan bir konu yoksa, ille de yeni bir romanım çıksın diye çabalamam. Anlatmak istediğimi nasıl bir kurgu çerçevesinde yazıya dökeceğime yazmaya başlamadan önce karar veririm ama bu adım adım tasarlanmış, katı bir mimarî plan değildir. Olay örgüsü yazdıkça gelişir, hatta bazen kökten değişir.

Yazarlarevi Cinayeti’ni yazarken nasıl bir hazırlık serüveni yaşadınız?

 Oya Baydar:  Yazmak, edebiyat, yazarlık üzerine bir metni epeyce uzun zamandır düşünüyordum. Konuyla ilgili olarak bunca yılın gözlemleri, yaşanmışlıkları, birikimi vardı. Hazırlık olarak, yazmak ve yazarlık üzerine çok sayıda metni gözden geçirdim. Bunların bir bölümünden alıntılar ve esinlenmeler romanda yer alıyor zaten. 

Hayatınızda en fazla iz bırakan olay veya durum nedir?

 Oya Baydar: “En”li sorulardan hoşlanmam, cevaplandırmakta güçlük çekerim. Hayat “en”lere sığmayacak kadar karmaşıktır. Belli bir olay veya durum  bazen öne çıkar sonra zamanla etkisini yitirir. Yine de sorunuza cevap verecek olursam; insanın trajedisi, şu acımasız dünyada insanların çektikleri acılar, ezilenlerin kaderi yüreğime işler. Yazdıklarım da bu konular etrafında şekillenir. 

Kelimeleriniz nerede, nasıl, ne zaman kaleminizin kağıtta raks etmesini sağlıyor?

 Oya Baydar: Yazılarımı hep aynı yerde, oturma mekânındaki yazı masamda yazıyorum. Bol ışık alması ve yeşilliklere ya da Marmara adası'ndaysam denize bakması önemli. Eskiden geceleri çalışırdım, şimdi sadece gündüzleri, öğleden sonraları çalışabiliyorum. Ayrıca beni yazmaya iten nedir diye sorarsanız, içime oturan, vicdanımı zorlayan, başkalarıyla paylaşma ihtiyacı hissettiğim bir olay, bir konu olduğu zaman, yüreğimi hafifletmek için yazmaya başlarım.

Yazdığınız onca kitap arasında aklınızda yer eden bir replik veya pasaj var mı?

 Oya Baydar: Küçük Prens’ten bazı pasajları, özellikle Tilki ile Küçük Prens’in veda sahnesini hemen hemen bütün romanlarımda kullandım galiba. Bir de Aragon’un “Mutlu Aşk Yoktur” şiirinin “Bir başka kader için donatılmış şu yenik askerlere benziyor hayat” mısraları…

Hayattaki en büyük amacınız ve hayaliniz nedir?

 Oya Baydar: Dünyanın, ülkenin, insanın daha iyi, daha aydınlık, eşitlikçi ve özgür bir yaşama kavuşması... 82 yıllık ömrümün 60 yılından fazlasını buna çabalamakla geçirdim. Hayalim: eşitlikçi, barışçı, özgür bir dünya.

Günümüz gençliğine üç tavsiye verecek olsaydınız, bunlar neler olurdu?

 Oya Baydar: Kozalarından çıkıp dünyayı ve insanı anlamaya çalışmaları. 

Modaların, medya fenomenlerinin, ağır abilerin peşinden sürüklenmek yerine kendi özgür iradeleriyle davranmaları, kimseye kul, kimselere asker olmamaları.

Kendilerini dünya vatandaşı hissetmeleri, her türlü ayrımcılığı, ötekileştirmeyi reddetmeleri.

Benim de bir yemek kültürü bloğum var. Yemek yapmak ve yemek yemekle aranız nasıl? Farklı yörelere, kültürlere, ülkelere ait yemekleri sever misiniz?

 Oya Baydar: Dost sofralarını, arkadaşlarımı kendi evimde ağırlamayı severim. Onlara sevdikleri yemekleri pişirmekten zevk alırım. İçki sevdiğim için mezelere yoğunlaşırım. Yemek konusunda “ sosyal yiyici, sosyal içici” olduğumu söyleyebilirim. Farklı kültürlere ait yemekleri denemekten hoşlanırım, bu konuda tutucu değilimdir. Meksika’da kurutulmuş çekirgeli güveç bile yedim.

 Yemek yapmak, yazı yazmak, içinizde hangi duyguların esmesine neden oluyor?

 Oya Baydar:  Yemek yapmak dinlendirici, huzur vericidir. Yazı yazmak, ister edebî bir metin ister siyasî bir makale olsun, bende gergin bir ruh hali yaratıyor. Ama güzel, yaratıcı bir gerginlik bu.

Röportajı siz yapsaydınız sorulmamış hangi soruyu kendinize sorardınız ve ne cevap verirdiniz?

 Oya Baydar: “Yazdıklarınızdan memnun musunuz, edebiyat alanında amacınıza ulaştınız mı?” diye sorardım. Cevabım da şöyle olurdu: “Romanlarım Türkiye’den ve başka birkaç yabancı ülkeden ödüller aldı, 30’dan fazla dile çevrildi. Ama, belki çıtayı fazla yüksek tuttuğumda, edebî olarak istediğim düzeye eriştiğimi düşünmüyorum. Artık fazla zamanım da kalmadı, hepsinden iyi olmasını amaçladığım son bir metin üzerinde çalışıyorum. Başarabilecek miyim bilmem.

Lale Bollukcu:  Röportaj teklifimi kabul edip içtenlikle cevapladığınız için teşekkür ederim. Masmavi sevgilerimle... 

29 Eki 2022 - 19:08 - Kültür Sanat



göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Haber Hürriyeti Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Haber Hürriyeti hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Haber Hürriyeti editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Haber Hürriyeti değil haberi geçen ajanstır.


İZMİR MARKALARI

Şehir Markaları arasındaki yerinizi alın, fırsatı kaçırmayın

+90 (232) 246 82 46
Reklam bilgi


Anket 2022’nin en başarılı belediye başkanı sizce hangisiydi?