Son Dakika
20 Eylül 2019 Cuma
”

Düşman Yaratmak!

İngilizce’ de âşık olmak düşmek fiili ile tarif edilir. Aşka düşersiniz, bunda adeta tokat yemiş gibi olursunuz… Ama sersemletir, asla acıtmaz! Bir de bunun tersi vardır. Çünkü âşık olmak dünyanın en güzel sersemletmesidir…

06 Ekim 2015 Salı, 11:25

mustafagokcek_haberhurriyeti

 

Umberto Eco’, yıllarca kitabını okumaktan adeta zevk aldığım bir yazardır. Üstelik felsefeye yakınlığım nedeniyle, felsefi konulara ayrı bir duyarlılığım vardır. Ve müthiş bir felsefi bilgisinin yoğunluğunu taşıyan değerli yazara, bu iltifatlarımı her daim yaparım…

Düşman Yaratmak’ adlı kitabı, rastgele yazılardan oluşan bir kitap. Ama yazarın 20. yüzyılın en önemli düşünce adamlarından ‘Umberto Eco’ olduğunu düşününce, bu yazıların öylesine seçilmiş konularda rastgele yazılmış yazılar olmadıkları belli… Kitabın adının kaynağı olan ‘Düşmanı İnşa Etmek’ yazısı, New York’ta Pakistanlı bir taksi şoförünün Eco’ya sorduğu, ‘İtalyanların düşmanları kimler?’ Sorusuyla başlıyor. Böylece ülkelerin ‘dış düşmanlardan’ çok ‘iç düşman’ larla uğraştığı ve bir düşmanın olmaması durumunda bu düşmanın ‘inşa edildiği, yaratıldığı’ sonucuna varan yazar, bu inşa sürecini Cicero’dan, Sartre’a çeşitli metinler aracılığıyla örnekliyor… Öteki yazılar da, kutsal kavramından hazine arayışına, ıssız adalardan ateşin kültür tarihine, ‘Soğuk Güneş’ ve ‘Oyuk Dünya’ gibi hayali astronomilerden atasözleri üzerine kurulu bir mutluluk cumhuriyetine kadar pek çok alanı kuşatan, ‘hem konuşanı hem de dinleyeni eğlendirmeyi amaçlayan, abartılı retorik alıştırmalar’…

İngilizce’ de âşık olmak düşmek fiili ile tarif edilir. Aşka düşersiniz, bunda adeta tokat yemiş gibi olursunuz… Ama sersemletir, asla acıtmaz! Bir de bunun tersi vardır. Çünkü âşık olmak dünyanın en güzel sersemletmesidir… Oysa bunun tam tersi durum da söz konusudur! Örneğin; bir tür nefrete düşelim… Yaşamımız basitleşir, kızacağımız kişiyi milleti, dini kavmi bulduk mu, nefretimizi ona katalize eder, rahatlarız bir anlamda… Artık savaşacak, kinimizi kusacak bir düşmanımız vardır! Peki… Düşmanı nasıl tarif edebiliriz? Varlığıyla bizi tehdit edendir. Tehdit unsuru olmasa bile bizden farklılığıyla kendimizi sorgulamamızı sağlar… Savaş, düşmana bağlıdır. Düşmanın yoksa savaşmazsın…

Düşman Yaratmak’ adlı kitaba ismini veren makale bir düşman yaratma kataloğu. Kitapta tarihin ünlü düşmanlarından, paganlardan, zencilerden, cadılardan örnekler verirken önemli bir şeyin altını çiziyor. Savaş kimilerine göre, toplumu toplum yapan ‘beni’, ‘bizi’, ‘ülkeyi’, ‘milleti’ yaratan şeydir diyor Eco… Bir barış sevdalısının bile düşmana ihtiyacı olabileceğini ima ediyor. Gerçi bugün daha ‘iyi’ düşmanlarımız var! Diye de ekliyor… Kapitalist sömürü düzeni, çevre yamyamları gibi yeni cadılar, ecinnilerimiz var…

İnsanlık tarihi, düşman yaratmanın ve onunla savaşmanın tarihidir… Önce kendinizin iyi bir şey yaptığına inandırırsınız çevrenizi… Sonra da, adeta sizi seven ve size bir şekilde ‘biat’ etmiş, tapan gibi birilerine savaş açıp, onları kendinize bir şekilde düşman edersiniz. Elbette ki bu düşünce ve bu davranış modeli, çoğunlukla uygar olamayan yobazca düşüncelerin bir eseridir, karşılığı da çoğunlukla komplekstir… Bu düşüncelere, fikir jimnastiği şeklinde ve geniş bir perspektif içinde bakarsak, düşüncelerin penceresine boyutların ne acımasız olduğunu görürüz. Dünya haritasını elimize almasak bile, düşüncelerimizin yoğunluğunda tasavvur edebilirsek, ne denli ülkeler bazında umarsız kaldığımızı görürüz!

‘Umberto Eco’, 1932 yılında İtalya’da dünyaya gelmiş, yazarlığının dışında da uluslararası üne kavuşmuş bir bilim adamıdır. Dünya kamuoyunun gündemine ‘Gülün Adı’ ve ‘Foucault Sarkacı gibi felsefi bilgilerin ve yorumların ağırlıklı olduğu romanlarla girmiştir. Aynı zamanda da ‘Orta Çağ’ estetiği ve ‘Göstergebilim’ dalının ustalarındandır. Eco, 1971 yılından bu yana da ‘Bologna Üniversitesi’nde profesör olarak çalışmaktadır…

İhtilaflı toraklar, sınır ihlalleri, kim bizi öldürdü, biz kimi öldürdük, dış düşmanlar, iç düşmanlar, etnik temelli nefret, din temelli nefret… Düşmanı olmayan bir halk var mı? Düşmansız yapamayız! Bu ihtiyaç insanın özünde vardır. İnsan, mağlup etmesi gerekene ihtiyaç duyar. Kendimizi salt bir ötekinin varlığında tanıyabiliriz. Düşman sahibi olmak, kimliğimizi tanımlama açısından; kendi değer sistemimizi ölçebilmek için; kendi değerimizi sergilemek açısından önemlidir ve düşman yoksa onu üretmek gerekir. Dolayısıyla düşmanı üretme süreci yaşanır.

Stalin dönemi mahkemelerinde önce düşman imgesi inşa edilir, sonra kurban o imgede kendini görmeye ikna edilirdi. Düşman bizden farklıdır ve bizimkilerden farklı adetlere göre davranır. Yabancı farklı olandır. Farklı olmaları, tehditkâr olduklarının belirtisidir. Barbar tanımlaması dil ve dolayısıyla düşünce kusuruna işaret eder. Anglosaksonlar, kurbağa yiyen Fransızlardan; Almanlar, sarımsağı fazla yiyen İtalyanlardan tiksinir…

Güzel olan iyi olanla özdeştirilir. Güzelliğin en temel özelliklerinden biri Ortaçağ’da İntegritas denen bütünlüktür. Yani o türün ortalama bir temsilcisi olmak için gerekli olan her şeye sahip olmak… MS. 5. Yüzyılda Avrupalı için Atilla; 10. Yüzyılda Roma Kilisesi taraftarı biri için Bizanslı İntegritas’dan yoksundur…

Umberto Eco, kendi ülkesinin olumlu olarak saydığım analizi çok güzel yapmış. Bu kitapla, sanırım anlatmak istediği kişisel ‘düşman yaratmak’ düşüncesi… Oysa ülkeme dönüp baktığımda sanki iktidarın veya iktidar olanların adeta kendilerine, halkını düşman yaratmak gibi bir düşüncelerinin olduğunu betimliyorum. Ve diyorum ki… Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk meclisinde olduğu gibi, şimdiki zaman kimi milletvekillerinin bile ‘Umberto Eco’ felsefesine yakın duranlar gibi olmaları…

 

         Zenciler, faklı ten rengi ve fiziki özelliklerinden ötürü çirkindir… Ama insandır…

 

www.haberhurriyeti.com / MUSTAFA GÖKÇEK

Yorum yazın...

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


mersin escort

eskişehir escort

mersin escort

mersin escort

mersin escort
Wordpress Haber Teması Tasarım ve Programlama: Seçkin Talanöz
bahis forum izmir escort izmir escort ankara escort ankara escort izmir escort ataşehir escort bayan ümraniye escort kadıköy escort hd porno izle ataköy escort bakırköy escort esenyurt escort travesti porno izle beylikdüzü escort ankara escort escort bayan ankara escort bayan sincan escort keçiören escort Ankara escort Antalya escort ankara escort pendik escort